T.C.
GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI
Büyük Mükellefler Vergi Dairesi Başkanlığı
(Mükellef Hizmetleri Grup Müdürlüğü)
Sayı :B.07.1.GİB.4.99.16.01/2-Muk-15-
Konu :Sözleşmede tazminat ve cezai şartın üst limiti
belirlendiği için DV’de belli para terimine
ulaşılabileceği hk.
………………….
İlgi : 02.2007 tarih ….. sayılı dilekçeniz.
İlgide kayıtlı dilekçeniz ile şirketinizin mobil iletişim ve katma değerleri servis hizmetlerini sunarken ilgili kişilerle sözleşme düzenlediği, sözleşmede tarafların yükümlülüklerini gereği gibi yerine getirmedikleri durumlarda oluşacak zararın tazmin edileceği ve oluşacak bu zararın belirli bir tutar ile sınırlandırılmasına ilişkin hükümlerin yer aldığı, bu tutarın tarafların birbirlerine karşı ifa edecekleri edimlerin karşılığı olmadığı, belirli koşulların ortaya çıkması durumunda karşı tarafa ödenecek bedelin üst limitini ifade ettiği, bu yönüyle üst limit tutarının sözleşmede yer almasına rağmen ileride ödenip ödenmeyeceği sözleşmenin düzenlendiği anda bilinemediği belirtilerek üst limit tutarının sözleşmede yer alan “belli para” olarak nitelendirilip nitelendirilemeyeceği ve damga vergisine tabi olup olmayacağı hususu sorulmaktadır.
488 sayılı Damga Vergisi Kanununun 1’inci maddesinde; “Bu Kanuna ekli (1) sayılı tabloda yazılı kağıtlar damga vergisine tabidir.
Bu Kanundaki kağıtlar terimi, yazılıp imzalanmak veya imza yerine geçen bir işaret konmak suretiyle düzenlenen ve herhangi bir hususu ispat veya belli etmek için ibraz edilebilecek olan belgeler ile elektronik imza kullanılmak suretiyle manyetik ortamda ve elektronik veri şeklinde oluşturulan belgeleri ifade eder.” denilmektedir.
Aynı Kanunun 2’nci maddesinde; “Vergiye tabi kağıtlar mahiyetinde bulunan veya onların yerini alan mektup ve şerhlerle, bu kağıtların hükümlerinin yenilenmesine, uzatılmasına, değiştirilmesine, devrine veya bozulmasına ilişkin mektup ve şerhler de damga vergisine tabidir.”, 4 üncü maddesinde de; “Bir kağıdın tabi olacağı verginin tayini için o kağıdın mahiyetine bakılır ve buna göre tabloda yazılı vergisi bulunur.
Kağıtların mahiyetlerinin tayininde, şekli kanunlarda belirtilmiş olanlarda kanunlardaki adlarına, belirtilmemiş olanlarda üzerlerindeki yazının tazammun ettiği hüküm ve manaya bakılır.
Mahiyeti tayin edilmek istenen kağıt üzerinde başka bir kağıda atıf yapılmışsa, atıf yapılan kağıdın hükümlerine nazaran iktisap ettiği mahiyete göre vergi alınır.” denilmektedir.
Kanunun 6’ncı maddesinde; “Bir kağıtta biribirinden tamamen ayrı birden fazla akit ve işlem bulunduğu takdirde bunların herbirinden ayrı ayrı vergi alınır.
Bir kağıtta toplanan akit ve işlemler birbirine bağlı ve bir asıldan doğma oldukları takdirde damga vergisi, en yüksek vergi alınmasını gerektiren akit veya işlem üzerinden alınır.” hükmü yer almaktadır.
Kanunun 10’uncu maddesinde de; damga vergisinin nispi veya maktu olarak alınacağı, nispi vergide kağıtların nev’i ve mahiyetlerine göre, bu kağıtlarda yazılı belli paranın, maktu vergide kağıtların mahiyetlerinin esas alınacağı, belli para teriminin, kağıtların ihtiva ettiği veya bunlarda yazılı rakamların hasıl edeceği parayı ifade edeceği hüküm altına alınmıştır.
5281 sayılı Kanunun 7 inci maddesiyle 01.01.2005 tarihinden itibaren değiştirilen, Kanuna ekli (1) sayılı Tablo’nun I/A-1 fıkrasında akitlerle ilgili belli parayı ihtiva eden mukavelenameler, taahhütnameler ve temliknamelerin binde 7,5 oranında damga vergisine tabi olduğu belirtilmiş olup, belli para ihtiva etmeyen mukavelenameler, taahhütnameler ve temliknameler (1) sayılı Tablo’da yer almamıştır.
Yapılan düzenleme ile (1) sayılı tablonun I/A fıkrasında sayılan kağıtlardan belli parayı ihtiva etmeyenler damga vergisinin konusu dışına çıkarıldığından, belli parayı ihtiva etmeyen mukavelenameler, taahhütnameler ve temliknameler damga vergisine tabi tutulmayacaktır.
Bununla birlikte, yukarıda da belirtildiği üzere, vergi uygulamasına esas alınacak kağıtların mahiyetlerinin tayininde, şekli kanunlarda belirtilmiş olanlarda kanunlardaki adlarına, belirtilmemiş olanlarda yazının tazammun ettiği hüküm ve manaya bakılmakta, mahiyeti tayin edilmek istenen kağıt üzerinde başka bir kağıda atıf yapılmışsa, atıf yapılan kağıdın hükümlerine nazaran iktisap ettiği mahiyete göre vergi alınmaktadır.
Bu hükümler çerçevesinde, şirketinizin ilgili kişilerle mal/hizmet alım ve satımı için yaptığı sözleşmelerin ihtiva ettiği tutar üzerinden damga vergisine tabi tutulması gerekmektedir. Ayrıca, bu hükümlerin yanı sıra tarafların yükümlülüklerini gereği gibi yerine getirmedikleri durumlarda oluşacak zararın tazmini için karşı tarafa ödenecek üst bedelin sözleşmede yer alması halinde bu tutarın da damga vergisine tabi tutulması gerekmektedir. Ancak bir kağıt üzerinde toplanan bu tür akit ve işlemler birbirine bağlı ve bir akitten doğma olduğu takdirde vergi, en yüksek vergi alınmasını gerektiren akit veya işlem üzerinden alınacaktır.
Bilgi edinilmesini rica ederim.